Çeyrek Altında Eski Yeni Tarih Farkı Nedir

Kuyumcuya gidip çeyrek altın almak veya elinizdeki altını bozdurmak istediğinizde tezgah başında en sık duyacağınız soru “Eski tarihli mi olsun, yeni tarihli mi?” ifadesidir. Satın alırken yeni tarihli çeyrek altın için daha yüksek bir bedel talep edilmesi, bozdururken ise eski tarihli altınlara daha düşük fiyat teklif edilmesi pek çok tasarruf sahibinin kafasını karıştırır. Hatta çoğu kişi eski tarihli çeyrek altının gramajının veya ayarının daha düşük olduğunu zanneder.
Gerçekte Darphane tarafından basılan eski tarihli bir çeyrek altın ile yeni tarihli çeyrek altın arasında bir miligram bile altın farkı bulunmaz. İki ürün arasındaki fiyat ayrımı tamamen piyasadaki arz talep dengesinden ve yeni basım işçilik maliyetinden kaynaklanır.
Çeyrek Altının Üzerindeki Tarih Nasıl Okunur
Çeyrek, yarım, tam veya ata altın ile cumhuriyet altını çeşitlerinin tamamında tarih sistemi aynı mantıkla işler. Altının bir yüzünde Cumhuriyetin kuruluş yılı olan 1923 rakamı sabit olarak yer alır. Hemen alt kısmında ise 98, 99, 100, 102, 103 gibi iki veya üç haneli bir sayı basılıdır.
Altının hangi yıl üretildiğini bulmak için 1923 sayısının üzerine altındaki basım sayısı eklenir:
- Altının üzerinde 103 yazıyorsa: 1923 + 103 = 2026 yılı basımıdır (İçinde bulunduğumuz yılın yeni tarihli altınıdır).
- Altının üzerinde 102 yazıyorsa: 1923 + 102 = 2025 yılı basımıdır (Takvim yılı değiştiği için artık eski tarihli statüsündedir).
- Altının üzerinde 100 yazıyorsa: 1923 + 100 = 2023 yılı basımıdır (Eski tarihli altındır).
Darphane her yılın 1 Ocak gününden itibaren yalnızca o yıla ait yeni sayıyı basar. Aralık ayının son günü yeni tarihli sayılan bir altın, 1 Ocak sabahı itibarıyla serbest piyasada otomatik olarak eski tarihli sınıfına geçer.
Eski Ve Yeni Tarihli Çeyrek Altın Karşılaştırması
İki altın arasındaki teknik standartları ve piyasa davranışlarını net olarak görmek için aşağıdaki tabloyu inceleyebilirsiniz:
| Özellik | Yeni Tarihli Çeyrek Altın | Eski Tarihli Çeyrek Altın |
|---|---|---|
| Brüt Ağırlık | 1,75 Gram | 1,75 Gram |
| Ayar Ve Saflık | 22 Ayar (916 Milyem) | 22 Ayar (916 Milyem) |
| İçerdiği Saf Has Altın | 1,603 Gram | 1,603 Gram |
| Çap Ölçüsü | 18 Milimetre | 18 Milimetre |
| Satın Alma Fiyatı | Darphane Baskı Payı Nedeniyle Daha Pahalı | İkinci El Dolaşımda Olduğu İçin Daha Uygun |
| Alış Satış Makas Farkı | Geniş (Satarken Tarih Avantajı Kaybolabilir) | Dar (Alırken Fazla İşçilik Ödenmez) |
Kuyumcular Neden Yeni Tarihli Altını Daha Pahalıya Satar
Madem ikisinin de içindeki altın miktarı birebir aynı, o halde fiyat farkı nereden doğuyor sorusunun cevabı Darphane tedarik sürecinde yatar. Toptancı sarraflar yeni tarihli çeyrek altın elde etmek için ellerindeki külçe has altını Darphane’ye götürür, belirli bir darphane baskı işçiliği ödeyerek yeni basılmış ziynet altınları teslim alır. Üstelik yaz aylarında düğün ve nişan sezonu açıldığında, takı takacak vatandaşlar hediye edeceği altının parlak ve o yılın tarihini taşıyan “yeni” basım olmasını talep eder.
Bu yoğun talep ve darphane basım sırası, yeni tarihli çeyrek altının üzerine ekstra bir işçilik primi eklenmesine neden olur. Eski tarihli çeyrek altınlar ise zaten vatandaşın bozdurduğu ve kuyumcu vitrininde hazır bekleyen altınlar olduğu için yeniden eritilip basılma masrafı taşımaz; daha düşük kar marjıyla alınıp satılır.
Birikim Yaparken Eski Tarihli Mi Yeni Tarihli Mi Alınmalı
Altını alma amacınız hangi ürünü seçmeniz gerektiğini doğrudan belirler:
- Yatırım Ve Tasarruf Amacıyla Alınıyorsa: Kesinlikle eski tarihli çeyrek altın tercih edilmelidir. Çünkü bugün fazladan para ödeyerek aldığınız yeni tarihli çeyrek altın, yılbaşı gecesi geçtikten sonra zaten eski tarihli statüsüne düşecektir. Birikim yaparken önemli olan tarihe değil, saf altına para yatırmaktır. Yatırımlık altın alırken makas farkına para kaptırmamanın pratik yolları arasında en etkili yöntemlerden biri, yeni tarih priminden uzak durmaktır.
- Düğün Ve Hediye Amacıyla Alınıyorsa: Bazı bölgelerde eski tarihli altın takmak hoş karşılanmadığı veya hediye edilen kişinin bozdururken birkaç lira eksik alması istenmediği için yeni tarihli tercih edilebilir.
Çeyrek Altın Alırken Ve Bozdururken Dikkat Edilecek Noktalar
Bazı fırsatçı işletmeler, müşterinin bilgisizliğinden yararlanarak altın satarken “eski yeni fark etmez, ikisi de aynı altın” deyip eski tarihli altını yeni tarihli fiyatından satmaya; müşteri altın bozdurmaya geldiğinde ise “bu eski tarihli, eritmeye gidecek” diyerek fiyatı aşırı kırmaya çalışabilir.
Böyle bir durumla karşılaşmamak için satın alırken kuyumcuya açıkça “Yatırımlık eski tarihli çeyrek altın istiyorum, fiyatı nedir?” diye sorarak pazarlık yapın. Ayrıca eski tarihli altınlar piyasada uzun süre el değiştirdiği için kenarlarının kesilmemiş olmasına, kulp lehim izi taşımamasına ve sahte altın nasıl anlaşılır rehberimizde belirttiğimiz 1,75 gramlık tam terazi ağırlığını korumasına dikkat edin. Bozdurma işleminde ise tek bir kuyumcunun verdiği fiyatla yetinmeyip çarşı içinde en az üç farklı sarraftan alış fiyatı almak kazancınızı koruyacaktır.








